FIFA – Uluslararası Futbol Federasyonları Birliği; Dünya futbolunu ve futsalı (salon futbolu) yönetmek, Uluslararası turnuvalar (Dünya Kupası v.b.) düzenlemek, Oyun kurallarını belirlemek ve uygulamak amacıyla, 21 Mayıs 1904 tarihinde Paris, Fransa’da kurulmuştur, Günümüzde merkezi Zürih, İsviçre’dedir. Kurucu üyeleri: Belçika, Danimarka, Fransa, Hollanda, İspanya, İsveç, İsviçre ve Almanya’dır. 1908 yılında Güney Afrika, 1912 de Arjantin ve Şili, 1913 de Kanada ve ABD-Amerika Birleşik devletleri üyeliğe alınmıştır. Güney Afrika’nın birliğe katılımı ile organizasyon ilk defa Avrupa dışına genişlemiş, Arjantin ve Şili’nin katılımıyla da Amerika kıtasına kadar yayılmıştır. FIFA ya bağlı altı kıtasal futbol Konfederasyon var. AFC – Asya Futbol Konfederasyonu, CAF – Afrika Futbol Konfederasyonu, CONCACAF – Kuzey, Orta Amerika ve Karayipler Futbol Konfederasyonu, CONMEBOL – Güney Amerika Futbol Konfederasyonu, OFC- Okyanusya Futbol Federasyonu, UEFA – Avrupa Futbol Federasyonları Birliği. FIFA’nın 211 üyesi vardır. Türkiye 21 Mayıs 1923 tarihinde FIFA’ya üye olmuştur. 16.Şubat.2016 tarihinden itibaren İtalyan asıllı İsviçreli spor yöneticisi Gianni Infantino, FIFA Başkanlığını yapmaktadır.
UEFA – Avrupa Futbol Federasyonları Birliği; Avrupa Futbolunun idari ve denetleyici kuruluşudur. UEFA Şampiyonlar Ligi ve UEFA Avrupa Ligi gibi büyük turnuvalar düzenler, Milli takımlar ve kulüpler düzeyindeki resmi Avrupa futbol maçlarını yönetir. 15.Haziran.1954 tarihinde İtalya, Fransa ve Belçika’nın kurucu üyeliğinde 25 üye ile Basel, İsviçre’de kuruldu. Günümüzde merkezi İsviçre’nin Nyon şehrindedir. Bütün Avrupa devletleri ile Kıbrıs, İsrail, Kazakistan, Ermenistan, Gürcistan, Azerbaycan ve Rusya’yı da içine alan ve kendisine bağlı ülke federasyonlarından oluşan yarı federal bir spor kurumudur. Futbol, futsal (salon futbolu) ve plaj futbolunun Avrupa’daki yöneticisi ve denetleyicisidir. UEFA 55 üyesi ile FIFA’ya bağlı altı konfederasyon içerisindeki en büyük konfederasyondur. Ayrıca yine diğer konfederasyonlar içerisindeki en güçlü mali ve sportif altyapıya sahiptir. Dünyadaki en iyi futbolcuların çoğu İngiltere, İspanya, İtalya, Almanya ve Fransa başta olmak üzere, Avrupa liglerinde oynamaktadır. Yine dünyanın en güçlü ulusal takımları da çoğunlukla UEFA üyesi federasyonların milli takımlarıdır. Günümüzde UEFA Başkanlığını görevini Sloven avukat Aleksander Caferin sürdürmektedir.
Görüleceği üzere Dünyanın Futbolunu düzenleyen, yöneten altı Konfederasyonlu FIFA’dır. FIFA Başkanı Gianni Infantino , 6 Konfederasyon üyelerinden ve de kendi yönetiminden habersiz aldığı bir kararla FIFA hisselerinin % 20 sinin satışından 4.2milyar dolar gelir kazanmayı ve bu yeni yapıya 20 milyar dolar değer biçmeyi amaçladığını açıkladı. Bu açıklama da krize neden oldu. Başta 55 üyeli UEFA – Avrupa Futbol Federasyonları Birliği olmak üzere Konfederasyonlardan ciddi tepkiler, itirazlar geldi. FIFA’nın üst düzey yöneticileri arasında da ciddi görüş ayrılıkları yaşandı. Hatta FIFA Başkanı Gianni Infantino’nun kıdemli danışmanı Carlos Cordeiro, FIFA’nın Dünya Kupası’ndaki hisselerin özel yatırımcılara satılmasına yönelik planlarına karşı çıkarak görevinden istifa etti. Amerikalı Cordeiro, Infantino’nun Dünya Kupası’nı yatırımcılara açma fikrinin FIFA’nın geleceğini tehlikeye sürüklediğini ifade etti.
UEFA ve diğer Konfederasyonlardan Sert Tepki – Tarihi Boykot Kararı ….
55 Ülkeyi temsil eden UEFA; “Futbol Satılık Değildir” açıklaması yaparak, FIFA’nın organizasyonlardaki hisselerinin özel yatırımcılara satılması halinde, Dünya Kupası ve Kulüpler Dünya Kupası dahil olmak üzere bütün FIFA organizasyonlarına katılmayacaklarını, boykot edeceklerini açıkladı. Kriz sadece Avrupa ile sınırlı kalmadı; Kuzey-Orta Amerika konfederasyonu (CONCACAF) ve Asya Futbol Konfederasyonu (AFC) da; “projeyi şeffaf olmamak ve futbolun geleceğini ipotek altına almakla” suçlayarak FIFA’ya karşı tavır koydular. Sadece Katar ve Fas, FIFA Başkanının kararını desteklediklerini açıkladılar.
Son Durum… FIFA Başkanı Konfederasyonlardan gelen şiddetli tepki ve boykot kararı karşısında geri adım atarak projenin iptal edildiğini açıkladı. Buna karşılık, UEFA yaptığı yeni açıklamada; projenin iptal edilmesini memnuniyetle karşıladıklarını ancak bu gizli planı hazırlayan mevcut FIFA yönetiminin futbol ailesinin güvenini tamamen kaybettiğini vurguladı. Devamında da sorumluların mutlaka hesap vermesi gerektiğini açıkladı. Bu açıklama ile de önümüzdeki Mart ayında Fas’ta yapılacak olan FIFA Kongresi öncesinde Başkan İnfantino’nun seçilme şansının olmadığı anlaşıldı. Eğer proje uygulansaydı FIFA’ya üye 211 ülke Federasyonunun her birine tahmini 20 milyon dolar (15 milyon sterlin) değerinde birer hisse verilecekti. Federasyonlar bu hisseleri ellerinde tutabilecek ya da kendilerine gelir sağlamak amacıyla satabilecekti. Bu da etik olmayacaktı. Bir iddiaya göre de, FIFA Başkanı Infantino’nun son başkanlık dönemi sona erdiğinde kurulacak yeni şirketi “komiser” sıfatıyla yönetmeye hazırlandığıdır ki; bu durum Fair Play’e aykırıdır. FIBA Başkanı için oluşan güvenlik sorunu hala devam etmektedir. 6 Konfederasyondan sadece Afrika Futbol Konfederasyonu (CAF) ile Güney Amerika Futbol Konfederasyonu (CONMEBOL) Infantino’ya destek veriyorlar, diğerleri vermiyor. Hatta bazıları da hemen istifasın istiyorlar. İstifa etmemesi halinde FIFA’yı olağanüstü kongreye götürecek güven oylaması yapılması talep edilebilir. Bu olayın nasıl değerlendirileceğini önümüzdeki günlerde göreceğiz.
